Odpowiedz do: Spis mieszkańców Bierunia Starego z grudnia 1910 r.

Strona główna Fora Źródła genealogiczne Spis mieszkańców Bierunia Starego z grudnia 1910 r. Odpowiedz do: Spis mieszkańców Bierunia Starego z grudnia 1910 r.

#28194
Historyk85
Użytkownik

Dawidzie,

Mateusz Egidiusz Gawlik w takim razie jest naszym wspólnym przodkiem, mnie łączy z nim jego córka Zofia Agnieszka, a Ciebie zapewne jego syn Jan Jakub; poniżej podzielę się z Tobą poczynionymi ustaleniami.

Mateusz Egidiusz (Idzi) Gawlik urodził się 01.09.1804 r. w Bieruniu, zmarł zaś 04.09.1892 r., również w Bieruniu; był synem Michała i Zofii z domu Mijalski.

Mateusz był trzykrotnie żonaty, jego żonami były kolejno:

1). śl. 24.02.1829 Bieruń; Katarzyna Buła, ur. ok. 1811/1812 r., zm. 20.04.1839 Bieruń
2). śl. ?; Zofia Standura, ur. ok. 1817 r., zm. 22.05.1844 Bieruń
3). śl. 16.09.1844 Bieruń; Marianna Katarzyna Kulski, ur. 23.02.1822 Bieruń, zm. 04.11.1891 Bieruń.

Owocem w/w związków małżeńskich było liczne potomstwo, mianowicie:

1). Marianna Anna, ur. 27.06.1830; śl. 10.07.1848 Paweł Wilk
1). Jan Jakub, ur. 17.07.1832; śl. 31.01.1859 Elżbieta Krupa
1). Mateusz (I), ur. 07.09.1834
1). Katarzyna, ur. 27.10.1835; śl. 04.09.1854 Baltazar Jagoda
1). Franciszek, ur. 15.12.1837, zm. 14.03.1850
2). Mateusz (II), ur. 17.09.1840
2). Walentyn, ur. 16.12.1841, zm. 04.09.1843
2). Agnieszka, ur. 14.01.1844; 1 śl. 15.09.1861 Albert Tataj alias Paschek; 2 śl. 21.01.1867 Albert Loska
3). Zofia Agnieszka, ur. 15.01.1846; śl. 03.08.1863 Józef Loska; zm. 10.02.1900 Wygorzele
3). Marcin Szymon, ur. 27.10.1848, zm. 30.10.1848
3). Paweł Piotr, ur. 14.05.1850, zm. 24.04.1852
3). Józef Szymon, ur. 18.02.1853
3). Tomasz Mikołaj, ur. 05.12.1855
3). Mateusz Paweł (III), ur. 08.07.1859
3). Franciszek Adam, ur. 13.12.1861
3). Wawrzyniec (Lorenz) Jakub, ur. 24.07.1867.

Mateusz spisał dwa testamenty, pierwszy nosi datę 18 października 1866 r., natomiast drugi: 12 stycznia 1892 r. Konieczność sporządzenia drugiego testamentu była podyktowana wcześniejszą śmiercią jego żony Marianny z domu Kulski.

Oba dokumenty znajdują się w zbiorach Archiwum Państwowego w Pszczynie. Znam ich treść, pierwszy podaje w zasadzie tylko, że:
„§ 1 Moim wyłącznym spadkobiercą ustanawiam niniejszym moją żonę Mariannę z domu Kulsky. Jest ona jednakże zobowiązana na rzecz moich obydwu […] dzieci Mathusza i Franza po uzyskaniu przez nich pełnoletności zapłacić im po dwieście talarów – 200 talarów cesarskich – razem czterysta talarów.
§ 2
Moje pozostałe dzieci tj.
Johann Gawlik
Marianna po mężu Wilk
Catharina po mężu Jagoda
Agnes po mężu Tatoi
Sophie po mężu Loska
Joseph i Thomas Gawlik
zostały już zaspokojone i ze spadku po mnie nie powinny niczego już otrzymać.
Nie mam nic więcej do zarządzenia.”

Treść drugiego testamentu zamieszczę na końcu tego postu w całości, ponieważ nie jest zbyt obszerny, ale ma za to „charakter genealogiczny”.

Wracając do rodziny Gawlików, a dokładniej rodziców Mateusza Egidiusza, to jak już wspomniałem byli to Michał i Zofia z domu Mijalski.

Michał Gawlik urodził się 10.09.1764 r. w Świerczyńcu, zmarł 27.12.1834 r. w Bieruniu; 26.10.1784 r. poślubił Zofię Mijalski, urodzoną ok. 1760 r., która zmarła 25.08.1840 r. w Bieruniu.

Michał Gawlik 23 listopada 1784 r. kupił nieruchomość w Bieruniu od Wojciecha Mijalskiego za 200 talarów, transakcja na pewno ma związek z wcześniejszym ślubem Michała z Zofią Mijalski, ale na ten moment nie mogę jeszcze z całą pewnością stwierdzić, czy wspomniany Wojciech był ojcem (?) Zofii.

Rodzicami Michała był Klemens i Jadwiga Lesnionka, którzy zawarli związek małżeński 02.02.1749 w Bojszowach.

W latach 70 XVIII w. w Bieruniu jest wzmiankowany zagrodnik Klymek Gawlyk, ale nie mam pewności czy jest tożsamy z ojcem Michała, trudno zatem stwierdzić kiedy dokładnie rodzina Gawlików sprowadziła się do Bierunia, ale na pewno miało to miejsce w II poł. XVIII w. Otwarta pozostaje kwestia skąd przybyli, ślub Klemensa w Bojszowach każe zbadać ten trop, ale nie wykluczam również Cielmic, jedynie dalsze badania odpowiedzą na te pytania.

Jak się na to zapatrujesz? Poniżej jeszcze obiecana treść drugiego testamentu, jest to oczywiście tłumaczenie z języka niemieckiego.

Pozdrawiam,
Andrzej

————————————————-

Bieruń Stary, dnia 12 stycznia 1892 r.

W celu sporządzenia testamentu dożywotnika Mathaeus’a Gawlika z Bierunia Starego [niżej] podpisana komisja sądowa obradującą w dniu sądowym udała się do jego mieszkania zgodnie z jego wnioskiem. Testator jest znany osobiście [niżej] podpisanemu protokolantowi a rozmowa odbyta z testatorem wykazała, że znajduje się on w stanie całkowitej poczytalności. Następnie testator oświadczył swoją ostatnią wolę jak następuje:
§.1.
Miałem trzy żony, które wszystkie zmarły. Z pierwszego małżeństwa z Cathariną Bulla zrodziło się pięcioro dzieci, z których żyje jeszcze dwoje tj. wdowa Marianna Wilk z Bierunia i Catharina po mężu Jagoda z Bierunia. Z trojga zmarłych dzieci z pierwszego małżeństwa dwoje dzieci zmarło bezpotomnie, podczas gdy trzeci Johann Gawlik pozostawił czworo dzieci. Z drugiego małżeństwa ze zmarłą Sophie Kandura zrodziła się jedna córka Agnes po mężu Loska z Urbanowic. Z trzeciego małżeństwa ze zmarłą Marianną Kulski zrodziło się siedmioro dzieci, z których jedno zmarło w wieku dziecięcym, natomiast pozostałe sześcioro jeszcze żyje. Są to:
a, Sophie po mężu Loska z Wygorzele,
b, Josef siodlarz tutaj,
c, Thomas mieszczanin z Bierunia,
d, Mathaeus kupiec z Bierunia,
e, Franz […] z Bierunia
f, Lorenz rzeźnik i […] z Bierunia.
§. 2.
W moim rozporządzeniu testamentowym nie jestem związany ani testamentem ani intercyzą małżeńską lub umową o dziedziczeniu i ustanawiam moim jedynym spadkobiercą mojego najmłodszego syna z trzeciego małżeństwa Lorenza, który poniesie także koszty mojego pogrzebu.
§. 3.
Moje wszystkie pozostałe dzieci, również i zmarły syn z pierwszego małżeństwa Johann Gawlik już za mojego życia zostali w pełni zaspokojeni co do swoich udziałów w spadku i nie powinni niczego więcej otrzymać ze spadku po mnie.

Na tym testator zakończył swoją ostatnią wolę. Ponieważ włada on tylko językiem polskim, zatem w tym języku z nim rozmawiano.

Protokół został mu głośno i wyraźnie odczytany w języku polskim, został przez niego zatwierdzony i podpisany.

[Podpis M. Gawlik]

Zamknięto

[…] Gisch sekretarz jako pisarz sądowy i zaprzysiężony tłumacz ustny.