Krzysztof Bulla

Precyzując trochę pytanie żołnierz pruski/niemiecki od 1813 roku był zobowiązany do służby od 20 do 39 roku życia, a w razie potrzeby nawet dłużej. Natomiast w czasie pokoju w szeregi armii wcielany był obowiązkowo na 3 lata po ukończeniu 20 roku życia, a potem pozostawał w czynnej rezerwie, aż do ukończenia 25 roku życia. Nim ktoś został wysłany na szkolenie musiał najpierw zostać przydzielony do jakiejś konkretnej jednostki. O tym gdzie ktoś został przydzielony decydowały m.in względy fizyczne, miejsce zamieszkania. Różne jednostki wojskowe miały swe garnizony w różnych częściach Śląska, dlatego poza Nysą istniały inne miejsca szkoleń i wydaje mi się że można je powiązać z konkretną jednostką wojskową do jakiej trafił rekrut.

Górny Śląsk znajdował się na obszarze funkcjonowania VI Korpusu Armijnego z dowództwem we Wrocławiu, choć spośród podległych mu jednostek Górnoślązacy najczęściej trafiali do 12 Dywizji w Nysie, choć znam przypadki że Górnoślązacy trafiali też do 11 Dywizji we Wrocławiu.

Skład 12 Dywizji zmieniał się w czasie, ale w 1914 roku składała się ona z
23 Brygady Piechoty ze sztabem w Gliwicach
24 Brygady Piechoty ze sztabem w Nysie
78 Brygady Piechoty ze sztabem w Brzegu
12 Brygady Kawalerii ze sztabem w Nysie
44 Brygady Kawalerii ze sztabem w Gliwicach
12 Brygady Artylerii Polowej ze sztabem w Nysie

W związku z tym, by odpowiedzieć sobie na pytanie, gdzie mógł znajdować się nasz przodek, najpierw trzeba by znać nazwę oddziału w którym służył. Choć spotkałem się ze stwierdzeniem, że o ile pobór do kawalerii nie był jakoś związany z miejscem zamieszkania to o tyle do piechoty rekrutowano do garnizonu położonego najbliżej miejsca zamieszkania.

Natomiast jeżeli chodzi o wykreślenie z rejestru zmarłych to trochę nie rozumiem sytuacji. Rozumiem, że w rejestrze zgonów jest imię i nazwisko przodka, oraz przekreślony numer, ale czy w księdze pod takim numerem aktu fizycznie nie ma, czy też pod tym numerem znajduje się inna osoba ?

Jeżeli aktu nie zdecydowano się wpisać do akt USC w Żorach, to może znajduje się on w USC w Gotartowicach, bo chyba tam przynależały Boguszowice. A jak tam nie ma to może warto sprawdzić miejscowość, gdzie mogła służyć dana osoba.

Chciałbym być w piątek przed naszym spotkaniem w archiwum, żeby poprawić to czego nie udało mi się poprawić dawno temu, w związku z tym mam trzy pytania:
– jakie księgi leżą w pracowni ?
– czy pracownia w piątek 24.04 jest dla nas dostępna ?
– czy ktoś będzie jechał na spotkanie towarzystwa samochodem i będzie przejeżdżał koło archiwum ?

Czy archiwum w ten piątek jest zamknięte dla nas ?

W pracowni znajduje się obecnie 5 ksiąg z zespołu 1520:
syg. 1 – zrobiłem ją, ale wymaga jeszcze poprawek
syg. 2 – zostawiona do poprawy
syg. 3 – zostawiona do poprawy
syg. 4 – niezrobiona
syg. 6 – zacząłem ją digitalizować, ale nie skończyłem

Ja chciałbym pojawić się w archiwum w poniedziałek po południu, dlatego jeżeli jest to możliwe to prosiłbym o nie zwracanie do magazynu ksiąg o syg. 1 i 6.

„W akcie ślubu dziadka nie został podany jego ojciec co z reguły wpisywano. Czyli albo go wcale nie znał i nazwisko odziedziczył po matce, albo był dzieckiem nieślubnym.”

Moim zdaniem jest to zbyt daleko idące założenie. Ja nieraz spotykam się z taką sytuacją, że w akcie ślubu ojciec pana młodego lub pani młodej nie jest wpisany. Czasami nawet nie jest podana miejscowość, z której dana osoba przybyła. Toteż ja na razie nie zakładałbym, że chodzi o dziecko nieślubne, porzucone czy adoptowane, choć oczywiście mogło się tak zdarzyć.

Bardziej skłaniałbym się ku teorii, że pana przodek stracił ojca w młodości i po prostu nie pamiętał jego imienia. Nie znam historii Pańskiego przodka, ale to wygląda tak, jakby był najmłodszym synem jakiejś pary i nie potrafiąc znaleźć pracy w Szarlejce wyjechał za pracą na Śląsk. W związku z tym, że ślub brał już na Śląsku to nie miał możliwości zapytać się nikogo z rodzinnej wsi jak na imię miał jego ojciec. A może po prostu brak imienia ojca wynika z tego, że ksiądz nie był skrupulatny i nie dopilnował tego by taka informacja pojawiła się w księdze.
Natomiast to, że w parafii w Kłobucku brakuje aktu chrztu może wynikać z tego, że mieszkańcy Szarlejki mogli czasami chrzcić dzieci w sąsiednich kościołach jak na przykład w parafii w Białej lub Częstochowie, których kościoły leżą nawet nieco bliżej niż kościół w Kłobucku.

Jednak, żeby się o tym przekonać czy tak było to trzeba by sprawdzić cykl urodzeń wszystkich par o nazwisku Mrówczyński/Mrowiec w parafii Kłobuck. Czy próbował Pan coś takiego wykonać ? A także czy szukał już pan w sąsiednich parafiach typu Biała lub Częstochowa ?

Poszperałem trochę w aktach z Kłobucka i jestem niemal pewien, że trop z Szarlejką jest prawidłowy. W przesłanych przez Pana aktach miejscowość zapisana jest jako „Sarlice”, „Sarlika” znów w aktach metrykalnych z Kłobucka miejscowość Szarlejka jest pisana jako „Szarleyka” lub „Szarlika”. Jeżeli do tego dodamy fakt, że występuje tam nazwisko Mrówczyński/Mrowiec to moim zdaniem nie ma innej możliwości by chodziło o inną miejscowość.

Próbowałem znaleźć poszukiwaną przez Pana osobę w okolicach 1817 roku. I znalazłem jedynie akt chrztu Tomasza Mrowca z 1815 roku, Agaty Mrowiec z 1817 roku oraz Antoniny Mrowiec z 1818 roku. Jeżeli przeglądał Pan akta tej parafii to zapewne te fakty są Panu znane. Jednak świadczy to o tym, że takie nazwisko nawet jeżeli nie miało końcówki -ski występowało dość powszechnie w okolicy. W związku z tym odpowiadając na Pana pytanie co jeszcze można zrobić to według mnie należałoby najpierw przejrzeć wszystkie akty z Kłobucka (niezależnie od miejscowości zdarzenia) jeszcze raz i wypisać wszystkie osoby o nazwisku Mrówczyński/Mrowiec z lat około 1800-1840 tak by wiedzieć, jaka para miała jakie dzieci i w którym roku. Następnie sprawdzić czy któraś z par nie ma jakiejś luki w urodzeniach, a jeżeli tak to szukać danego urodzenia w parafiach sąsiednich.

Małe sprostowanie ja będę w archiwum w piątek, ale nie będzie mnie w sobotę mimo iż początkowo tak zakładałem. Ponadto postaram się jutro pozamawiać odpowiednie księgi tak, żeby na piątek i poniedziałek księgi 1,2,3 i 4 z zespołu 1520 wróciły do pracowni.